fbpx
Skip links

หลักสูตร สาระสำคัญของการเจริญสติ – หลักสูตรเบื้องต้น

ช่วงที่ 6: ปัญญา

ฝึกต่อไป

การบันทึกเสียงการสอนครั้งที่หก

หลักสูตร สาระสำคัญของการเจริญสติ – หลักสูตรเบื้องต้น

ช่วงที่ 6: ปัญญา

บทเรียนโดย: Master Niels – 29 สิงหาคม 2563

หัวข้อที่สอนไปแล้ว

ภาพรวมและการผสมผสานของปัญญา

ในช่วงนี้เราไม่เพียงสรุปถึงฐานแห่งการเจริญสติ 3 ฐานที่คุณได้เรียนรู้มา แต่ยังได้รวมถึงปัญญา (ฐานแห่งการเจริญสติที่ 4) เข้ากับการปฏิบัติของท่านซึ่งเปลี่ยนมุมมองต่อการรับรู้ถึงความเป็นจริง

เมื่อเราเริ่มต้นด้วยการเจริญสติเราก็เริ่มสะสมพลังแห่งสติด้วยการเรียนรู้และฝึกบนฐานแห่งการเจริญสติทั้งสี่ประการ

ฐานแห่งการเจริญสติทั้งสี่:

1. ร่างกาย
2. ความรู้สึกสัมผัส(เวทนา)
3. อารมณ์(จิต)
4. ปัญญา(ธรรม)

ปัญญา ฐานที่สี่แห่งการเจริญสติ

สังเกตและมองเห็นถึงความจริงของการมีอยู่

เมื่อเราตระหนักถึงคุณลักษณะสามประการของความมีอยู่ได้มากขึ้น การรับรู้ต่อความเป็นจริงจะเริ่มเปลี่ยนไปอย่างช้าๆ เมื่อมองเห็นได้ว่าทุกสิ่งไม่ถาวร ไม่สมบูรณ์และไม่สามารถควบคุมได้ มันจะเป็นเรื่องง่ายขึ้นที่จะสลัดออกและสลัดทิ้งสิ่งต่างๆทางโลก

1 การดำรงอยู่ของทุกสิ่งมีคุณลักษณะสามประการคือ:

1.1 – ไม่คงทนถาวร
1.2 – ไม่เป็นที่น่าพอใจ
1.3 – ไม่สามารถควบคุมได้

2 การเรียนรู้วิธีการเพื่อ:

2.1 – สลัดทิ้ง
2.2 – สละคืน
2.3 – ปล่อยวาง

เมื่อเราใช้ความรู้จากฐานนี้ร่วมกับฐานอื่น ๆ เราจะสามารถสะสมพลังสติได้มากขึ้นจนสามารถเป็นผู้ดูได้

วิธีการฝึกที่บ้าน?

– วิธีฝึกเจริญสติในฐานทั้งสี่ –

นี่คือแบบฝึกหัดที่ท่านสามารถฝึกเจริญสติของทั้งสี่ฐานได้

พร้อมกัน พยายามฝึกในแต่ละฐานนาน 15 ถึง 20 นาทีต่อครั้ง(รวม 50-60 นาที) เพื่อทำความเข้าใจถึงหลักเบื้องต้นของการมีสติให้ดีขึ้น

1 ฝึกเทคนิคการเจริญสติ ฐานกาย และบูรณาการปัญญาของท่านเข้าไปด้วย

ฐานแห่งการเจริญสติฐานที่ 1

1.1 – ขั้นตอนที่ 1: อยู่กับ B3 และ;
1.2 – ขั้นตอนที่ 2: ตระหนักถึงร่างกายของคุณ
1.3 – ขั้นตอนที่ 3: ผ่อนคลายร่างกาย

ปัญญา – ฐานแห่งการเจริญสติฐานที่ 4

1.4 – ขั้นตอนที่ 4: ดูว่าร่างกายไม่ถาวร ไม่น่าพอใจและไม่สามารถควบคุมได้
1.5 – ขั้นตอนที่ 5: แยกจิตออกจากร่างกายโดยใช้ B1, B2 หรือ B3 (ขั้นตอนนี้จะอธิบายโดยละเอียดในการสอนครั้งที่ 7)

2 ฝึกต่อด้วยเทคนิคการมีสติในฐานเวทนาและบูรณาการปัญญาของท่านเข้าไปด้วย

ฐานแห่งการเจริญสติฐานที่ 2

2.1 – ขั้นตอนที่ 1: อยู่กับ B3 และ;
2.2 – ขั้นตอนที่ 2: ตระหนักถึงความรู้สึกสัมผัสของท่าน
2.3 – ขั้นตอนที่ 3: ทำความรู้สึกสัมผัสของท่านให้สงบลงโดยการยอมรับมัน

ปัญญา – ฐานแห่งการเจริญสติฐานที่ 4

2.4 – ขั้นตอนที่ 4: ดูถึงความรู้สึกของท่านว่าไม่เที่ยง ไม่น่าพอใจและไม่สามารถควบคุมได้
2.5 – ขั้นตอนที่ 5: แยกจิตออกจากความรู้สึกสัมผัสโดยใช้ B1, B2 หรือ B3 (ขั้นตอนนี้จะอธิบายโดยละเอียดในการสอนครั้งที่ 7)

3 ฝึกต่อด้วยเทคนิคการเจริญสติฐานจิต(ดูอารมณ์)และบูรณาการปัญญาของท่านเข้าไปด้วย

ฐานแห่งการเจริญสติฐานที่ 3

3.1 – ขั้นตอนที่ 1: อยู่กับ B3 และ;
3.2 – ขั้นตอนที่ 2: ตระหนักถึงสภาวะทางจิตและอารมณ์ (อารมณ์ความรู้สึก) ของท่าน
3.3 – ขั้นตอนที่ 3: ดูให้แน่ใจถึงสภาวะจิตใจและอารมณ์ของท่าน

ปัญญา – ฐานแห่งการเจริญสติฐานที่ 4

3.4 – ขั้นตอนที่ 4: สังเกตว่าอารมณ์ของคุณไม่เที่ยงไม่น่าพอใจและไม่สามารถควบคุมได้
3.5 – ขั้นตอนที่ 5: แยกจิตออกจากอารมณ์ของคุณโดยใช้ B1, B2 หรือ B3 (ขั้นตอนนี้จะอธิบายโดยละเอียดในการสอนครั้งที่ 7) พบกันในสัปดาห์หน้า อย่าลืมฝึกฝนต่อไป แม้ว่ามันอาจจะยากมาก แต่เราสัญญาได้ว่าคุณจะไม่เสียใจ

ทุกสิ่งที่ท่านต้องรู้เกี่ยวกับความการมีสติ

1 มีวิธีที่ถูกต้องสำหรับการนั่งเจริญสติหรือไม่และการนั่งตัวตรงมีความสำคัญอย่างไร?

ไม่มีอิริยาบทใดที่สมบูรณ์แบบ ถึงแม้การนั่งขัดสมาธิจะช่วยในการฝึกเจริญสติเพราะสามารถเพิ่มสมาธิและทำให้จิตใจสงบ

แต่ถ้าท่านนั่งในท่าครึ่งดอกบัว (half-lotus)ได้ก็จะดีสำหรับหลังส่วนล่าง ท่านี้จะเพิ่มพื้นที่ผิวส่วนก้นของท่านและทำให้หลังส่วนล่างตึงน้อยลง

การนั่งตัวตรงเป๊ะไม่มีความจำเป็น ท่านอาจเริ่มต้นด้วยหลังที่โค้งและเมื่อมีความยืดหยุ่นมากขึ้นที่สะโพก ท่านก็สามารถยืดหลังได้ ท่านจะสังเกตเห็นว่าพลังแห่งสติจะช่วยให้ท่านนั่งตัวตรงได้

โดยสรุป สามารถพูดได้ว่าเป็นการดีที่จะลองหาท่าทางที่เหมาะสมเพราะมันจะช่วยในการฝึกของท่านและเมื่อเวลาผ่านไปท่านจะยืดหยุ่นมากขึ้นและอยู่นั่งได้นานขึ้น หากไม่สามารถทำได้ขอแนะนำให้ฝึกในท่าที่ท่านนั่งได้ดีและอยู่กับมันได้อย่างสงบ

2 ฉันมีชีวิตที่วุ่นวายและมันยากมากที่จะหาเวลาฝึกฝน ฉันควรทำอย่างไรดี?

มีวิธีการเปลี่ยนแปลงสิ่งต่างๆในชีวิตที่วุ่นวายเพื่อสร้างชีวิตที่เรียบง่ายขึ้นได้อยู่เสมอ บางทีท่านอาจจะไม่สามารถเปลี่ยนแปลงตารางเวลาได้ในทันที แต่ก็เป็นไปได้มากที่จะหาเวลาว่างให้กับตัวเองมากขึ้น คำถามคือท่านต้องการเปลี่ยนแปลงวิถีชีวิตเพื่อที่จะไม่ต้องทนทุกข์ทรมานอีกต่อไปภายใต้ธุรกิจของท่านหรือไม่?’

ดังนั้นหากคำตอบคือไม่คำแนะนำใด เกี่ยวกับวิธีที่คุณสามารถเปลี่ยนวิถีชีวิตของท่านก็คงใช้ไม่ได้ในขณะนี้ แต่ถ้าคำตอบของคุณคือใช่แล้วก็ มีวิธีการที่จะทำมากมาย

คำแนะนำแรกของฉันคือการดูภาพรวมของตารางเวลาประจำวันของคุณเพื่อดูว่าคุณไม่มีเวลาจริงๆหรือไม่ อะไรคือสิ่งที่ง่ายที่สุดในการเปลี่ยนแปลงเพื่อให้คุณยุ่งน้อยลง

ประการที่สองพยายามเริ่มการฝึกในช่วงเวลาที่ท่านมักจะเสียไปกับการดูโทรศัพท์โทรทัศน์คอมพิวเตอร์และอื่น ที่ดึงดูดใจและสร้างความบันเทิงให้ตัวเอง ไม่ได้บอกว่าคุณควรเลิกใช้อุปกรณ์เหล่านั้น แต่ผู้คนส่วนมากใช้มันโดยไม่จำเป็นเป็นเวลาวันละหลายชั่วโมง หากท่านลดเวลาลงอย่างน้อยครึ่งหนึ่งมันจะสร้างความแตกต่างได้อย่างมาก ในช่วงเวลาเหล่านั้นท่านสามารถฝึกเจริญสติได้เล็กน้อยและเวลาของการฝึกก็ไม่จำเป็นต้องนานเลย ลองดูครั้งละ 5 นาทีก็พอ

ประการที่สามพยายามสร้างการฝึกเจริญสติให้เป็นนิสัยใหม่ ให้เหมือนกับการแปรงฟัน เมื่อได้สัมผัสประโยชน์ของมันแล้วท่านก็จะมีกำลังใจในการฝึกต่อไปต่อไป

จะฝึกที่บ้านได้อย่างไร

ไปที่หัวข้อถัดไปเพื่อค้นหาตารางการฝึกเจริญสติที่บ้านของท่าน

ตารางฝึกปฏิบัติที่บ้าน สัปดาห์ที่ 6

สัปดาห์ที่ 6

วันจันทร์

นักปฏิบัติขั้นต้น

ตอนเช้า: 30 ถึง 40 นาที

ฐานการเจริญสติทั้งสี่ฐาน

ใช้เทคนิคต่างๆที่อธิบายไว้ในบทสรุป

10 นาที: ฐานที่ 1 + ฐานที่ 4

5 นาที: พัก

10 นาที: ฐานที่ 2 + ฐานที่4

5 นาที: พัก

10 นาที: ฐานที่ 3 + ฐานที่4

ท่านสามารถทำการฝึกโดยจะมีหรือไม่มีช่วงพักก็ได้

 

ตอนเย็น: 5 นาที

ผ่อนคลาย

นั่งสมาธิ 5 นาทีก่อนเข้านอนโดยอยู่กับ B3

นักปฏิบัติขั้นสูง

ตอนเช้า: 1 ชั่วโมง

ฐานการเจริญสติทั้งสี่ฐาน

ใช้เทคนิคต่างๆที่อธิบายไว้ในบทสรุป

20 นาที: ฐานที่ 1 + ฐานที่ 4

20 นาที: ฐานที่ 2 + ฐานที่ 4

20 นาที: ฐานที่ 3 + ฐานที่ 4

 

ตอนเย็น: เลือกฝึกฐานใดฐานหนึ่งจากสี่ฐานเพียงสั้นๆอีกครั้งก่อนเข้านอน จากนั้นอยู่กับ B3 จนหลับไป

วันอังคาร

ทำซ้ำ

วันพุธ

ทำซ้ำ

วันพฤหัสบดี

ทำซ้ำ

วันศุกร์

ทำซ้ำ

วันเสาร์

หยุดพัก

วันอาทิตย์

หยุดพัก

พบกันในสัปดาห์หน้า อย่าลืมฝึกฝนต่อไป แม้ว่ามันอาจจะยากมาก แต่เราสัญญาได้ว่าคุณจะไม่เสียใจ

Master Niels และทีม IMI